Het is 35 graden en het rubber in het kunstgrasveld van Ajax Kaapstad verspreidt een brandlucht. Beneden, onder de spelerslounge van het trainingscomplex Ikamva ('De Toekomst') werken de jonge spelers van de A1 zich in het zweet. Op de achtergrond trilt de beroemde Tafelberg in de warme lucht. Binnen is er zicht op het bruinverbrande, tevreden gezicht van Foppe de Haan, sinds 1 november coach van het Zuid-Afrikaanse filiaal van Ajax.

Zijn Friese accent valt op tussen het Afrikaans en het Engels. De Haan leek voor altijd verbonden met zijn vaderland, als boegbeeld van SC Heerenveen en Jong Oranje. Maar op 66-jarige leeftijd is het er toch van gekomen: een baan in het buitenland. 'Ik heb al vier, vijf keer een soortgelijk avontuur afgezegd. Qatar, Dubai, China... Ik was er niet klaar voor en dacht: 'Wat heb ik daar te zoeken?' Maar hier ben ik op vakantie geweest, ik vind Zuid-Afrika zo mooi.'

De Haan kijkt even naar buiten en tikt op zijn heup. 'Daar heb ik nu minder last van. Komt door het weer.' Hij is, met zijn vrouw Geke, gelukkig in een mooi huis in de badplaats Houtbaai. Maar hij viert geen betaalde vakantie. 'Ik ben soms hondsmoe. En een groot deel van mijn baan bestaat uit reizen naar Johannesburg, voor de uitwedstrijden.'

'Maar het is fantastisch werken. Voetbal is booming business in Zuid-Afrika, zeker met het WK voor de boeg. Ik ben op een leeftijd dat ik geen druk meer voel en dat ik het hartstikke leuk vind om spelers iets te leren.'

De Fries staat bekend om zijn kwaliteiten als bouwer. Hij kneedde Heerenveen tot een subtopper en hield de prille sterren van Jong Oranje vaderlijk in het gareel. Wat dat betreft kan hij in Kaapstad zijn lol op. 'Er valt nog veel te verbeteren. Ze noemen het 'townshipvoetbal' wat ze spelen. Ik noem het 'gejaagd door de wind'.

'Ze hebben veel energie, zijn topfit en de mentaliteit is ook goed. Maar ik zou willen dat ze de bal een keer in de ploeg houden. Ik laat wel eens video's zien - laatst nog van Rusland-Slovenië - om dat duidelijk te maken. Dan heb ik wel een beetje het gevoel dat ze denken: 'Wat wil die man?'

Toch ziet De Haan verbetering. 'Ik was hier vijf jaar geleden voor ontwikkelingswerk en toen was het nog veel erger. Als we het voor elkaar krijgen ze beter te laten voetballen, kunnen ze hoog eindigen.' 'FdH', zoals op zijn borst naast het Ajax-logo staat, beseft dat het een weg van vallen en opstaan wordt. 'Als ik in Nederland zeg: 'We gaan zes tegen vier spelen', weet iedereen wat de bedoeling is. Hier hebben ze die vanzelfsprekendheid niet. Ik moet het drie keer uitleggen en dan nog moet ik de oefening stilleggen.'

Wat ook nieuw is in vergelijking met zijn vorige werkterrein, is dat de trainer nauwelijks tegenspraak krijgt. 'Het is heel erg 'Yes, boss'. Dat heeft te maken met het schoolsysteem. De zweep gaat er aardig over. Ik denk dat ze daardoor ook niet overlopen van zelfvertrouwen.'

Zijn Zuid-Afrikaanse kennis haalt hij bij Hans Vonk. De lange doelman (ex-Heerenveen, ex-Ajax) tipte de clubleiding over De Haan. 'Vonk is goed. Hij corrigeert me af en toe. In het begin vergat ik iedereen een hand te geven en te vragen: 'How are you?"' De Haan legt het dopje van zijn waterfles neer en zwaait achteloos.

'Ik kwam boven en zei: 'Goeie'.' Hij kan er smakelijk om lachen. 'Ik wil wel eens te snel, dan remt Vonk me af. Hij helpt ook met taalprobleempjes. Wat ze spreken is Engels, maar nét niet. Ik luister elke ochtend naar de radio om te oefenen en wil ook op les.'

Of dat een voorbode is van een langer verblijf, weet De Haan niet. 'In februari gaan we praten. Dit is de gekste competitie ooit, want met kerst spelen ze niet, er is in januari een maand zomerstop en dan moeten de laatste zes wedstrijden in drie weken worden gespeeld. Wat er daarna gebeurt, hangt van de familie af. Mijn vrouw heeft een moeder op leeftijd, dat speelt ook mee.'

'We hebben nog geen auto gekocht, we rijden in een huurautootje.' Ja, hij mist zijn familie in Zuid-Afrika. En het schaatsen. Maar er zijn goede redenen om er nog een jaartje aan vast te plakken: 'Ik kan niet achter de geraniums zitten, ik wil niet kaarten. Ik wil lekker aan de slag.'