Trainer Foppe de Haan noemde de eerste uitwedstrijd van Heerenveen in de Intertoto maar direct Europa-uit. Niet Ton Pentre-uit of desnoods Cardiff-uit. Maar gewoon Europa-uit. Wellicht om de eerste officiële wedstrijd van de Friezen buiten de landsgrenzen gewichtiger te laten klinken. Misschien om het niemendalletje binnen de kalklijnen tegen Ton Pentre moeilijker te verkopen dan het in werkelijkheid was. Maar zeker om de omvang van de trip duidelijk onder woorden te brengen. Want het eenvoudig ogende tripje naar Wales draaide uit op een wereldrijs.

Voorzitter Riemer van der Velde vertrok woensdag al. Met de auto. Hij kon de drang om door de Kanaaltunnel te gaan niet langer bedwingen. "Ik vind tunnels namelijk leuke dingen", zegt de preses. "Probleem was alleen dat ik bij binnenkomst in slaap viel en mijn ogen pas weer open gingen toen we de tunnel verlieten. Maar volgens mij was er echt niets bijzonders aan. Dat doen we dus niet weer." Zijn manschappen kwamen een dag later
.
De polderbaronnen uit Friesland gaan niet vaak op pad. Als ze het doen, doen ze het direct uitgebreid. Heerenveen nam niet de lijnvlucht naar Cardiff. Heerenveen nam ook niet één van de vier dagelijkse vluchten naar Bristol, dat op een half uurtje rijden van de hoofdstad van Wales ligt. Nee, Heerenveen nam de gelegenheid te baat om de wijde wereld te ontdekken. De Friezen vertrokken donderdagmorgen om 10.00 uur met de bus naar Schiphol.

Daarna was er de vlucht naar Birmingham. En vervolgens nog eens twee uur schudden en rollen in opnieuw een touringcar. Kijkt u aan de linkerkant, dan ziet u aan de rechterkant niets. Pas om 17.00 uur doemde de skyline van Cardiff op. Zo krijg je een dag mooi kapot.

Erik Regtop: "Het voordeel is wel dat we veel van Engeland hebben gezien. Wat? Asfalt vooral, haha. En veel snelweg. En de kaarten, natuurlijk. Speelkaarten." Riemer van der Velde bekent dat een dergelijk reisschema bepaald niet pas bij de voortvarendheid en de ambities die Heerenveen doorgaans aan de dag legt.

"Dit is natuurlijk te gek voor woorden, want je reist tegenwoordig nog sneller naar Amerika. Probleem was alleen dat wij in een periode moeten voetballen waarin door vakantie een enorme toename is op vliegverkeer. Op het laatste moment werd pas duidelijk dat wij naar Wales moesten reizen. Voor één persoon kun je dan nog wel een gaatje vinden. Voor een groep van dertig man niet. Maar goed, het blijft natuurlijk een onzinnige reis." Maar ach, gedeelde smart is halve smart. "Het gaat erom dat je een paar dagen bij elkaar bent", vind aanvoerder Jan de Visser.

"Dat je elkaar als groep steunt als het even tegenzit en dat je met z’n allen op zaterdagavond gaat stappen. Dan moet je zo’n lange reis op de koop toe nemen." Het gezelschap land uiteindelijk in een heuse voetbalwoestijn. Voetbal en Wales, dat is een onmogelijke liefde. Wie één van de vele rugbyscholen mijdt en kiest voor een spaarzame school waar voetbal de hoofdsport is, wordt verondersteld een genetische afwijking te hebben.

In Wales doen de echte kerels aan rugby. De nationale sport. Voetbal is voor sissy’s, de doetjes. Grote voetballers als Jong Toschak, Ian Rush, Mark Hughes, Nveville Southall en Dean Saunders ten spijt.

In Heerenveen is voetbal de laatste jaren pure professie geworden; in Ton Pentre is het nog steeds folklore. Het mijnwerkersdorpje, tussen groene heuvels gelegen op zo’n veertig kilometer van Cardiff, telt 250 inwoners die samen precies één voetbalelftal op de been kunnen brengen; Ton Pentre AFC.

De voetballers zijn bakkerszonen en knechten van fietsenmakers. Spits en topscorer Brett Davey, afgelopen seizoen goed voor ruim dertig doelpunten, is bijvoorbeeld bouwvakker en verdediger Jimmy Blackie werd vorige week nog tijdens de training opgepiept, omdat zijn aanwezigheid als verpleger bij een ongeval dringender was. Ook trainer John Emanuels schuwt het stevige werk niet. Hij is vorkheftruckchauffeur. Als voetballer speelde hij twee interlands voor Wales.

De mannen van John Emanuels komen twee keer in de week bij elkaar om een balletje te trappen. Dat noemen ze trainen. De goedbedoelde oefeningen geschieden op een openbaar trapveldje, midden in het dorp. Dwars over het gras liggen open en bloot elektriciteitskabels, terwijl achter de doelen de ballenvangers ontbreken, zodat de bal geregeld door de belendende rivier wordt opgeslokt.

Trainen in het eigen krakkemikkige Ynys Park-stadion (capaciteit 2700 toeschouwers) is niet mogelijk, omdat de club de huur niet kan betalen. De hoofdsponsor betaalt jaarlijks tweehonderd pond(!). Wie toevallig 75 pond over heeft, mag zich een jaar lang stergeldschieter van Ton Pentre noemen. De club is zelfs zo armlastig dat de leiding nog niet weet hoe de uitreis van aanstaand weekeinde naar het Hongaarse Békéscaba Elore moeten worden betaald.

Zaterdagmiddag in Cardiff. Riemer van der Velde komt enigszins terneergeslagen het hotel binnen. De voorzitter heeft van de trip van Wales een kleine vakantie gemaakt en bracht de afgelopen dagen uitgelaten op golfbanen door. Vandaag was echter geen groot genoegen.

"Vanwege wedstrijden waren alle banen rond Cardiff bezet. Uiteindelijk heb ik een jongeman bereid gevonden om alle andere banen in de omgeving af te bellen en uiteindelijk werden we bij de gratie van God toegelaten op een nieuwe accommodatie. Maar daar konden we slechts spelen op een kleine negen holes-baan, die niet al te prettig sloeg. Nee, dat schoot niet op", klaagt Van der Velde.

"Het was gewoon een knollenbaan", spreekt Annie met meer venijn in de stem.Foppe de Haan, die daags ervoor nog lekker met zijn spelers op het strand van Swansea trainde, heeft ondertussen problemen van een andere orde. Hij weet niets van Ton Pentre en is er niet in geslaagd een videoband van de aanstaande tegenstanders te bemachtigen. "Maar ik neem aan dat de keeper wel in de goal zal staan, toch?"

Erik Regtop tast ook in het duister. "We hebben geen idee welk niveau Ton Pentre heeft. Is het het niveau van Sparta, van Veendam of van Broekster Boys? Zeg het maar. Er zal in ieder geval weinig voetbalvermogen in zitten."

Dat verwacht De Haan ook niet: "Ze spelen elkaar de bal hier niet in de voeten, maar hooguit ergens bij een medespeler in de buurt. En van daaruit knokken ze om elke bal. Want die lui zullen hoe dan ook vreselijk fanatiek zijn. De messen zijn geslepen."

Kick off-time is om zes uur. Weinigen in Cardiff hebben daar overigens weet van, want Ton Pentre heeft plaats en tijd van het duel met Heerenveen vakkundig geheim gehouden uit angst voor een bestorming door van hooligans van Cardiff City. Daardoor komen er slechts 1200 enthousiastelingen naar het stadion, waaronder honderdvijftig supporters uit Friesland. De club had de Intertoto-wedstrijd ook het liefst in het eigen Ynys-Park afgewerkt, maar dat werd afgekeurd door de UEFA. Het gras stond er toch hoog, de tribune naast de stenen fabriekshal staat op instorten en het speelveld voldoet niet aan de minimale afmetingen. Zo heeft trainer Emanuels onlangs een experiment om met vijf middenvelders te spelen moeten staken, omdat het speelveld te smal was.

In het kleine Cardiff Arms Park, naast het prachtige, immense en gelijknamige rugby-stadion, wappert rechts achter de cornervlag de officiële UEFA-vlag. Het dundoek lijkt zo uit Bosnië te komen. Het is rondmom gescheurd en de lucht kleurt blauw door de grote gaten. Het kan de spelers van Ton Pentre niets schelen. Ze willen zo lang mogelijk genieten van hun eerste wedstrijd tegen een internationale tegenstander en beginnen al anderhalf uur voor de aftrap aan de warming-up. Als het duel begint zijn de Welshmen wel warm, maar niet goed.

De spelers van Ton Pentre, bijgenaamd The Bulldogs, delen inderdaad af en toen een venijnige schop uit en raken de tegenstander doorgaans beter dan de bal. Van modern voetbal begrijpen ze hoegenaamd niets. Op doorschuivende mensen, zoals de Heerenveen libero Pastoor en schaduwspits Tomasson kunnen ze niet anticiperen. Omschakeling bij balverlies is er niet en positioneel verdedigen kennen de Welshmen evenmin.

Als een Fries zijn tegenstander voorbij is, heeft hij steeds zeeën van ruimte. Het prutswerk levert Ton Pentre twee doelkansen op; Heerenveen krijgt er zeker vijftien. De gratis voetbalclanic van de Friezen resulteert in zeven doelpunten. Hansma, Regtop en Tammer scoren ieder twee keer en Tomasson produceert één treffer. Ton Pentre is zo onder de indruk en dankbaar voor de les in modern voetbal dat de Welshmen na afloop aan de rand van het veld een heuse erehaag vormen voor Heerenveen en hun tegenstanders één voor één de hand schudden. Erik Regtop heeft inmiddels als ontdekt van welk niveau de opponent uit Wales is. "Broekster Boys."

En Jan de Visser zegt: "Ze riepen tijdens de wedstrijd voorduren dat ze in de derde helft hun kans zouden grijpen. Dat hebben ze gedaan. Het zijn sympathieke jongen." Riemer van der Velde kijkt tevreden terug op het Europese avontuur. "Alleen die toestanden rond zo’n wedstrijd zijn al mooi om mee te maken. Zo’n internationale waarnemer bijvoorbeeld, die druk zit te doen om de onbenulligste dingen. Of onze dokter die voor de wedstrijd plechtig moet beloven dat hij de spelers geen rare pilletjes heeft toegestopt. Man, dat is toch prachtig…"

’s Zondags doet Heerenveen andermaal aan sightseeing in Engeland. Ditmaal verloopt de omweg via Londen. Om 10.00 uur vertrekt de bus uit Cardiff voor een tocht van 280 kilometer naar de Engelse hoofdstad. De aankomst in Heerenveen valt uiteindelijk samen met het vallen van de avond. Een wereldreis zit erop.

Ton Pentre (Wal) - SC Heerenveen 0-7
10'  0-1 Hansma
15'  0-2 Regtop
25'  0-3 Hansma
52'  0-4 Tammer
67'  0-5 Tammer
78'  0-6 Tomasson
80'  0-7 Regtop 0-7

Scheidsrechter: Lodge (Eng); 1.200 toesch; gele kaarten Heerenveen: Hansma en Sier

Opstelling: L'Ami, Doesburg (46. Schoenmakers), Hansma, Pastoor, sier, Roelofsen, Tommasson, De Visser, Hellinga (46. Tammer), Bijl (68. Wouden), Regtop